1- استادیار، گروه الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام، مشهد، ایران. ، firoozi@imamreza.ac.ir 2- دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام، مشهد، ایران.
چکیده: (1076 مشاهده)
پژوهش حاضر به تحلیل معنایی آیات ۱۹ تا ۲۱ سوره مطففین از منظر تفاسیر فریقین پرداخته و سه واژه کلیدی «عِلِّیُّون»، «کِتَابٌ مَرْقُومٌ» و «الْمُقَرَّبُونَ» را بررسی میکند. این پژوهش با روش توصیفی ـــ تحلیلی و با بهرهگیری از منابع کتابخانهای، معنای لغوی و تفسیری این واژگان را در دیدگاه مفسران شیعه و اهل سنت تحلیل کرده است. یافتهها نشان میدهد که «عِلِّیُّون» در اغلب تفاسیر، نمادی از مقام والای نیکوکاران در آخرت و مکانی بهشتی دانسته شده است. «کِتَابٌ مَرْقُومٌ» به عنوان سندی الهی و نشانهای از عدالت مطلق در ثبت اعمال انسانها تفسیر شده که در جایگاهی بلند نزد خداوند نگهداری میشود. همچنین «الْمُقَرَّبُونَ» به فرشتگان یا افراد نیکوکاری اشاره دارد که از جایگاهی ویژه برخوردارند و بر درستی اعمال نیکوکاران گواهی میدهند. تحلیل این آیات، نقش کلیدی این واژگان را در تبیین مفاهیم اخلاقی و نظام ارزشی اسلام نشان میدهد. این پژوهش همچنین بر اشتراکات و تفاوتهای دیدگاههای تفسیری شیعه و اهل سنت درباره این آیات تأکید دارد و نشان میدهد که اگرچه در برخی جزئیات تفاوتهایی وجود دارد، هر دو دیدگاه بر اصول مشترکی مانند عدالت الهی و اهمیت اعمال صالح تأکید میورزند. این یافتهها میتوانند به تعمیق فهم قرآنی و توسعه مطالعات تفسیری تطبیقی کمک شایانی کنند.
Firoozi N, aghati N. Explanatory examination of verses “ma Adraka ma’ Elliyyun”; “Kitabon Maqum”; “Yashhadohu al-Moqarrabun” in the opinion of the commentators of the Two Sects (Shiah and Sunni). مطالعات تفسیری 2025; 16 (62) : 2 URL: http://tafsir.maaref.ac.ir/article-1-3526-fa.html
فیروزی نعمتالله، آقاتی نرگس. بررسی تفسیری «وَمَا أَدْرَاکَ مَا عِلِّیُّونَ * کِتَابٌ مَرْقُومٌ * یَشْهَدُهُ الْمُقَرَّبُونَ» در دیدگاه مفسران فریقین. نشریه علمی مطالعات تفسیری. 1404; 16 (62) :35-62
.jpg)
