1- استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. 2- دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. ، al.rezaei@hafez.shirazu.ac.ir
چکیده: (807 مشاهده)
در آیات قرآن کریم بارها به جبرئیل، ملائک و نقش آنها در اجرای فرامین الهی اشاره شده است. خداوند ایمان به ملائکه را لازم و شرط تقوا میداند و دشمنی با جبرئیل را دشمنی با خود دانسته است. ایمان و دوستی، بدون شناخت ممکن نیست، از این رو شناخت جبرئیل در حد توان هرکس، ضروری است. این پژوهش بر اساس تئوری شبکه معنایی که در مطالعات قرآنی با نام ایزوتسو گره خورده است، درصدد یافتن ماهیت جبرئیل از منظر آیات قرآن مجید است. بنا بر حصر عقلی و با توجه به الفاظ همنشین و جانشین جبرئیل در قرآن، چهار فرض محتمل است: جبرئیل مَلَک است؛ جبرئیل روح است؛ جبرئیل هم روح و هم مَلَک است؛ جبرئیل نه روح است و نه مَلَک. پس از مداقه در آیات، مطالعه منابع تفسیری و تحلیل و بررسی، این نتیجه حاصل آمد که جبرئیل، از جنس ملائکه است و مانند آنها، دارای مقامی معلوم است و امکان ارتقاء یا سقوط از آن مقام برای او ممکن نیست. در این مقام معلوم، دارای روحی در مرتبه بالای قدس و امانتداری است. بنابراین مُجاز است، به او و هر صاحب چنین روحی، به ترتیب، روحالقدس و روحالامین گفته شود.
Ajilian M M, Rezaei A. An interpretative-semantic study and recognition of Gabriel's nature from the perspective of the Holy Quran. مطالعات تفسیری 2025; 16 (62) : 5 URL: http://tafsir.maaref.ac.ir/article-1-3938-fa.html
آجیلیان مافوق محمدمهدی، رضائی علی. بررسی تفسیری ـــ معناشناختی و بازشناخت ماهیت جبرئیل از منظر قرآن کریم. نشریه علمی مطالعات تفسیری. 1404; 16 (62) :133-162